Nieuwsoverzicht

21-12-2021

Beste collega’s,

Zoals beloofd zouden wij proberen voor de kerstvakantie meer duidelijkheid te geven over de wijze waarop de tweede rondes van de Klassieke Olympiaden worden  afgelegd. De situatie na de persconferenties van afgelopen dinsdag en zaterdag is behoorlijk somber en onzeker. Daarom houden we er rekening mee dat de tweede rondes niet op het Spinoza Lyceum in Amsterdam kunnen worden afgenomen, maar net als vorig jaar op de eigen school onder verantwoordelijkheid van de eigen docent worden gemaakt.. Wel willen we vasthouden aan de vastgestelde afnamedata vrijdag 21 januari (Latijn) en woensdag 26 januari (Grieks) 2022.

Vanwege de onzekere situatie hebben we besloten alvast een alternatief digitaal scenario voor te bereiden  waarbij we gebruik maken van Exam.net. Wellicht dat dit platform bij sommige collega’s en kandidaten bekend is, maar we stellen graag iedereen vooraf in de gelegenheid om hiermee kennis te maken. Daarom hebben we de opgave Grieks van vorig jaar klaargezet op www.exam.net en deze kan met de examensleutel nT2pGG opgevraagd worden.

Wanneer de opgave is opgevraagd, krijgt de kandidaat deze te zien. Er verschijnt ook een tekstverwerker waar de antwoorden kunnen worden ingevoerd. Omdat er nogal eens geciteerd moet worden, is de Griekse tekst links beschikbaar als bron. Deze tekst kan geselecteerd, gekopieerd worden en in de tekstverwerker geplakt worden. Wij vragen iedereen dit vooraf eens te proberen. Omdat het lezen van een tekst op het scherm niet altijd prettig is en het niet mogelijk is zaken te onderstrepen of te markeren, zullen we vooraf de passage die bevraagd wordt naar de docenten per email versturen. Zij kunnen deze dan afdrukken en aan de kandidaten bij de afname beschikbaar stellen. Bij Grieks zal zich de situatie voordoen dat de kandidaat een zin of enkele woorden zal moeten omzetten van een enkelvoud naar meervoud of andersom en zal er gescandeerd moeten worden. Bij deze vragen zullen aanwijzingen gegeven worden zodat de kandidaat dit zo makkelijk mogelijk kan doen. Aan het eind van de sessie dient de kandidaat het examen in (aangegeven links in het scherm).

Tijdens de afname zullen wij ook via de lerarenchat in Exam.net en via een noodnummer bereikbaar zijn in geval van problemen.

Uiterlijk zaterdag 15 januari zullen wij communiceren over de definitieve wijze van afname. Aan leerlingen die op de wedstrijddata ziek, in isolatie of quarantaine zijn, zullen we maatwerk bieden om toch deel te kunnen nemen.

De organisatie van de Klassieke Olympiaden


21-11-2021

Beste docenten, beste leerlingen,

Ruim 700 leerlingen deden in tijden van corona mee aan deze editie van de Klassieke Olympiaden. Daar waar we in september nog dachten een gewone editie van onze wedstrijden te organiseren, lijkt dat voor de tweede ronde toch weer minder zeker te worden. Voor de kerstvakantie zullen we een besluit nemen over de manier waarop de tweede ronde afgenomen zal worden, maar we hopen dat het kan op het Spinoza Lyceum in Amsterdam.

De deelnemers aan de wedstrijd Latijn (415) kregen dit jaar een passage uit het werk van Suetonius voorgelegd. Hierin werd het uitzonderlijke uithoudingsvermogen van Caesar beschreven en werd ingegaan op zijn ongevoeligheid voor onheilspellende voortekens. Gymnasiasten met het vak Grieks (308) in hun pakket lazen een passage uit Werken en dagen van de dichter Hesiodus, waarin verteld werd hoe de beeldschone Pandora met een kruik vol rampen door Zeus naar de aarde werd gestuurd. De rest is bij iedereen wel bekend. Naast allerlei typische toetsvragen van de categorieën citeer, benoem en vergelijk kwamen ook minder gebruikelijke opdrachten voorbij waarbij woorden in het meervoud moeten worden omgezet en Nederlandse woorden etymologisch moeten worden verklaard. Het werd te meer weer eens duidelijk dat deze eerste herculeïsche krachtmeting voor sommige kandidaten gelijk stond aan het verrichten van de twaalf grote werken tezamen. Desalniettemin zijn we als organisatie blij dat ook dit jaar opnieuw veel leerlingen in Nederland hebben meegedaan aan deze wedstrijden voor de Klassieke Talen.

De cesuur voor Latijn is dit jaar vastgesteld op 21 punten en voor Grieks 20 punten.

Dit resulteert in de volgende 48 kandidaten Latijn, die vrijdag 21 januari 2021 in de tweede ronde zullen strijden om een finaleplek:

Moria Tesfahuney Cygnus Gymnasium Amsterdam 26
Mengmeng Luo Johan de Witt-gymnasium Dordrecht 25
Pepijn Neger Stedelijk Gymnasium Breda Breda 25
Lisanne Vrielink Stedelijk Gymnasium Arnhem 25
Naomi Babeliowsky Cygnus Gymnasium Amsterdam 24
Kaya de Bruijn Stedelijk Gymnasium Schiedam 24
Nadia Divincenzo Bernardinuscollege Heerlen 24
Anna Jansen Gemeentelijk Gymnasium Hilversum 24
Marije Reitsema Lauwers Colllege Buitenpost 24
Eva Schreuder Stedelijk Gymnasium Schiedam 24
    Gemeentelijk Gymnasium Hilversum 24
    Marnix College Ede 23
Rikkie Gieler Spinoza Lyceum Amsterdam 23
Livia Lamers Gemeentelijk Gymnasium Hilversum 23
Viola Löhr Gymnasium Amersfoort Johan van Oldebarnevelt Amersfoort 23
    Cygnus Gymnasium Amsterdam 23
Isa Marie Scheele Gemeentelijk Gymnasium Hilversum 23
Dagmar van Schoonhoven Marnix College Ede 23
    Willem Lodewijk Gymnasium Groningen 23
Ayla Verheul Gemeentelijk Gymnasium Hilversum 23
Tuur Zilvold Marnix Gymnasium Rotterdam 23
Rayyaan Afifi Cygnus Gymnasium Amsterdam 22
    Willem Lodewijk Gymnasium Groningen 22
Bracha Bedaf Het Stedelijk Gymnasium van 's-Hertogenbosch Den Bosch 22
Joost Goedhart Stedelijk Gymnasium Schiedam 22
Julia Halfwerk Gymnasium Celeanum Zwolle 22
Willemijn Maseland Stedelijk Gymnasium Arnhem 22
Cecelia Palumbo Vossius Gymnasium Amsterdam 22
Teun Pons Stedelijk Gymnasium Nijmegen 22
Linde Sikkenga Stedelijk Gymnasium Breda Breda 22
Anouk Smits Johan de Witt-gymnasium Dordrecht 22
Birgit van den Eijnden Willibrord Gymnasium Deurne 22
Roosmarijn van der Meer Gemeentelijk Gymnasium Hilversum 22
Suus van Leenders Cygnus Gymnasium Amsterdam 22
Vera Cox Het Stedelijk Gymnasium van 's-Hertogenbosch Den Bosch 21
Sterre de Bruijn Stedelijk Gymnasium Schiedam 21
Marieke de Weerd Cygnus Gymnasium Amsterdam 21
Lieuwe Dela Haije Marnix Gymnasium Rotterdam 21
Mart Kamps Willem Lodewijk Gymnasium Groningen 21
    Willem Lodewijk Gymnasium Groningen 21
    Petrus Canisius College Alkmaar 21
Isobel Robertson Gemeentelijk Gymnasium Hilversum 21
Tani Romanenko Stedelijk Gymnasium Breda Breda 21
Fabian Rosielle Cygnus Gymnasium Amsterdam 21
Wouter Van der Voort ISW Gasthuislaan 's-Gravenzande 21
Christianne Vermue Stedelijk Gymnasium Breda Breda 21
Emma Vinkenoog Spinoza Lyceum Amsterdam 21
Madelief Waterval Utrechts Stedelijk Gymnasium Utrecht 21

En de volgende 53 kandidaten voor Grieks, die woensdag 26 januari 2022 een epische beproeving met elkaar aangaan om een finaleplaats:

Nadia Divincenzo Bernardinuscollege Heerlen 26
Freekje Spaargaren Gymnasium Amersfoort Johan van Oldebarnevelt Amersfoort 26
Rikkie Gieler Spinoza Lyceum Amsterdam 25
    Lingecollege Lyceum Tiel 25
Shihyun Park Vossius Gymnasium Amsterdam 25
Emma Vinkenoog Spinoza Lyceum Amsterdam 25
Willemijn Maseland Stedelijk Gymnasium Arnhem 24
Pepijn Neger Stedelijk Gymnasium Breda Breda 24
Eva Schreuder Stedelijk Gymnasium Schiedam 24
Oscar Valkering Gemeentelijk Gymnasium Hilversum Hilversum 24
Roosmarijn van der Meer Gemeentelijk Gymnasium Hilversum Hilversum 24
Robbe Buijs Het Stedelijk Gymnasium van 's-Hertogenbosch Den Bosch 23
Vera Cox Het Stedelijk Gymnasium van 's-Hertogenbosch Den Bosch 23
Mayke Gaakeer Trinitas College Heerhugowaard 23
Joost Goedhart Stedelijk Gymnasium Schiedam 23
Dario Hardonk Gymnasium Amersfoort Johan van Oldebarnevelt Amersfoort 23
Mathilda Kennessey Christelijk Lyceum Zandvliet Den Haag 23
Milan Koning Gymnasium Amersfoort Johan van Oldebarnevelt Amersfoort 23
Mengmeng Luo Johan de Witt-gymnasium Dordrecht 23
Mirte Rijsdijk Marnix Gymnasium Rotterdam 23
    Christelijk Lyceum Delft Delft 23
Thirze Wiegers Het Stedelijk Gymnasium van 's-Hertogenbosch Den Bosch 23
Harsh Mishra Vossius Gymnasium Amsterdam 22
    Stedelijk Gymnasium Nijmegen 22
Niga Sayed Stedelijk Gymnasium Arnhem 22
    Petrus Canisius College Alkmaar 22
Lisanne Vrielink Stedelijk Gymnasium Arnhem 22
Eva Wagener Gemeentelijk Gymnasium Hilversum Hilversum 22
Teun Bosch ISW Gasthuislaan 's-Gravenzande 21
    Utrechts Stedelijk Gymnasium Utrecht 21
Sterre de Bruijn Stedelijk Gymnasium Schiedam 21
Isa de Groot Gemeentelijk Gymnasium Hilversum Hilversum 21
Thijs de Groot Etty Hillesum Lyceum Deventer 21
    Utrechts Stedelijk Gymnasium Utrecht 21
Maya Moerman Erasmiaans Gymnasium Rotterdam 21
Silvester Molenaar ISW Gasthuislaan 's-Gravenzande 21
Stella Peeraer Cygnus Gymnasium Amsterdam 21
Juan Pol Gymnasium Celeanum Zwolle 21
Teun Pons Stedelijk Gymnasium Nijmegen 21
Fabian Rosielle Cygnus Gymnasium Amsterdam 21
Dennis Schepen Groen van Prinstererlyceum Vlaardingen 21
    Marnix Gymnasium Rotterdam 21
Douwe van der Putte Cygnus Gymnasium Amsterdam 21
Ilse Alfrink Etty Hillesum Lyceum Deventer 20
Juliette Bökkerink Etty Hillesum Lyceum Deventer 20
    Marnix College Ede 20
Yvo Hofstede Stanislascollege Westplantsoen Delft 20
Jasmijn Kool Vossius Gymnasium Amsterdam 20
Gunnar V/D Kraan ISW Gasthuislaan 's-Gravenzande 20
    Het Stedelijk Gymnasium van 's-Hertogenbosch Den Bosch 20
Merel van Bockel Het Stedelijk Gymnasium van 's-Hertogenbosch Den Bosch 20
Milo van der Meer Gymnasium Amersfoort Johan van Oldebarnevelt Amersfoort 20
Joran Wind OSG Sevenwolden Heerenveen 20

 

We feliciteren de kandidaten voor de tweede ronde van harte en danken alle leerlingen die aan de eerste ronde hebben deelgenomen. Speciale dank gaat uit naar de docenten die bereid zijn geweest de opgaven voor hun leerlingen na te kijken. Alle deelnemers kunnen de opgaven met antwoorden nog eens bekijken op onze website: Latijn en Grieks.

De tweede ronde van de Klassieke Olympiaden vindt plaats op vrijdag 21 januari 2022 voor Latijn en woensdag 26 januari 2022 voor Grieks. De wedstrijd start om 14.00 uur en duurt tot 16.45 uur. In de week voor de kerstvakantie zullen we alle betreffende docenten mailen over de gang van zaken rondom de tweede ronde.

We wensen alle leerlingen en hun docenten veel plezier met het lezen van de pensa die op onze site gepubliceerd zijn: voor Grieks is dat Hesiodus' Werken en dagen en voor Latijn Suetonius' Divus Iulius.

 

Met vriendelijke groet,

 

De organisatie van de Klassieke Olympiaden


25-10-2021

De eerste ronde van de Klassieke Olympiaden 2021-2022 loopt ten einde en dat betekent traditiegetrouw dat de opgaven voor de volwassenen worden gepubliceerd.

De wedstrijd Grieks omvat een passage uit de Ajax van Sophocles. Uit dit verhaal over vernedering en waanzin kozen we het fragment waarin Ajax afscheid neemt van zijn zoontje. De scène doet denken aan Hectors afscheid van Astyanax, maar legt tegelijk de nadruk op hoezeer de koppige, harde Ajax verschilt van de warme, heroïsche Hector.

Voor de wedstrijd Latijn is gekozen voor een fragment uit de Saturnalia van Macrobius Ambrosius Theodosius (ca. 400 n. Chr.). Macrobius voert, in de traditie van het Symposium van Plato, een aantal vrienden ten tonele die gesprekken voeren over de meest uiteenlopende onderwerpen. In het gekozen fragment gaat het gesprek over Ianus.

Een winnende vertaling voldoet aan een aantal voorwaarden. Eerst en vooral moet de brontekst uiteraard correct geïnterpreteerd zijn, waardoor we een juiste inhoud lezen. Daarnaast is de doeltekst ook een aangenaam leesbare en meeslepende tekst, waarbij de sfeer van het origineel bewaard blijft. Zorgvuldige woordkeuze en doordachte zinsbouw dragen bij tot een literair waardevolle Nederlandse tekst.

De jury verwacht een vertaling waarbij de vorm van het origineel op een of andere wijze tot uitdrukking komt. Bewerkingen en creatieve eigen versies van het verhaal worden uitgesloten. In een Nederlandse vertaling wordt met alle elementen van de originele tekst iets gedaan, en staan in principe geen toegevoegde elementen, anders dan vanuit de noodzaak van het Nederlandse taaleigen. Als model voor literaire vertalingen kan men denken aan vertalingen in boekvorm zoals recent uitgegeven bij Athenaeum - Polak & Van Gennep, Historische Uitgeverij, Damon, Uitgeverij P enz.

U kunt uw vertaling per e-mail inzenden tot 14 januari 2022 naar het adres: klassiekeolympiaden@gmail.com. Wilt u bij het inzenden vermelden of u classicus bent of niet en van welke vereniging (NKV, VCN, VVG) u lid bent?

De verenigingen stellen naast eeuwige roem, die de winnaars van deze Klassieke Olympiaden ten deel valt, prachtige prijzen in de vorm van boeken beschikbaar.

Klik hier voor de opgaven van dit schooljaar.


13-09-2021

Beste collegadocenten,

Het schooljaar 2021-2022 is op een vrij normale manier gestart en vergelijkbaar willen wij de Klassieke Olympiaden dit jaar starten: gewoon met de eerste ronde op school. We hebben en houden goede hoop dat de tweede ronde weer centraal in het land afgenomen kan worden en dat ook de finale dit jaar feestelijk gevierd kan worden. Mocht dit alles toch anders moeten, dan hebben we daar inmiddels ook de nodige ervaring in opgedaan. We gaan 'gewoon' weer op zoek naar de beste gymnasiasten voor de vakken Latijn en Grieks in Nederland en Vlaanderen.

In de eerste ronde maken de leerlingen op school tijdens een lesuur een opgave en die wordt door de vakdocent aan de hand van een correctiemodel nagekeken. De leerlingen krijgen over een ongeziene passage Latijn of Grieks een mix van meerkeuze- en open vragen. De scores worden vervolgens ingezonden naar de organisatie en op basis daarvan worden de beste 40 tot 50 kandidaten per taal geselecteerd voor de tweede ronde.

Dit jaar staan de Klassieke Olympiaden in het teken van Suetonius’ Divus Iulius voor Latijn en het epos Werken en dagen van Hesiodus voor Grieks. Voor de tweede ronde en de finale zijn pensa samengesteld die de kandidaten zelfstandig of met klasgenoten (in de les) moeten voorbereiden. Deze pensa vindt u op onze website (www.klassiekeolympiaden.nl) en zijn ook zeer geschikt om onderdeel te laten zijn van het schoolexamen. Begin januari zullen de geselecteerde leerlingen worden onderworpen aan de tweede ronde, waarin zij bevraagd worden over de inhoud van de gelezen stof. In principe vindt deze tweede ronde plaats op een centrale plaats in Nederland; de werkstukken worden gecorrigeerd en beoordeeld door de organisatie en op grond daarvan worden voor beide vakken drie leerlingen uitgenodigd voor de finale die plaatsvindt in het Rijksmuseum van Oudheden. De finalisten zullen door universitaire docenten worden ondervraagd en zijn verzekerd van een geldbedrag (100, 150 en 250 euro) en eeuwige roem.

We nodigen alle leerlingen van Nederland en Vlaanderen van harte uit om mee te doen aan de Klassieke Olympiaden, een herculische beproeving!

Hieronder volgen de belangrijkste data op een rijtje:

  • vanaf nu aanmelden voor de eerste ronde
  • 17 november 2021 deadline inzenden scores ronde 1
  • begin januari 2022 ronde 2 Latijn en Grieks
  • 12 maart 2022 finale in het Rijksmuseum van Oudheden te Leiden

Uiteraard kunt u als docent ook mee doen aan onze wedstrijd voor volwassenen. De opgaven worden in oktober 2021 gepubliceerd en de vertalingen moeten voor 14 januari 2022 worden ingezonden.

U kunt uw school aanmelden voor de eerste ronde door te mailen naar klassiekeolympiaden@gmail.com.

Blijf op de hoogte van de Klassieke Olympiaden
U kunt ons ook op Facebook volgen:
https://www.facebook.com/KlassiekeOlympiaden
Of gewoon via onze website:
https://www.klassiekeolympiaden.nl


06-09-2021

Het finalepensum Latijn 2021-2022 is gepubliceerd. In dit pensum staan de capita 1-30 centraal van Suetonius’ levensbeschrijving van Julius Caesar. Helaas is het begin van dit werk over zijn leven verloren gegaan. Hierin zal hij de voorgeschiedenis van het Julische huis hebben beschreven. Ook het deel over Caesars eerste 14 levensjaren ontbreekt. In de capita 1-30 beschrijft hij Caesars leven tot aan het begin van de burgeroorlog in 49 v. Chr. 


09-07-2021

Net voor de zomervakantie publiceren wij de pensa voor het schooljaar 2021-2022. Latijn staat in het teken van Suetonius en zijn keizerbiografie van Julius Caesar. De leerlingen lezen onder meer over de beroemde uitspraken die Caesar heeft gedaan en zijn wijzigingen die hij in de jaarkalender heeft gedaan. Ook zijn karaktertrekken en zucht naar weelde en luxe komen aan bod. Bij Grieks staat Hesiodus centraal die vertelt over verschillende tijdperken waarin de mens heeft geleefd en waar Zeus telkens om zijn moverende redenen een einde aan maakte. Zeus zal het recht in ere herstellen en de onrechtvaardigen straffen.

NB het finalepensum Latijn (capita 1, 4, 6-7, 25) wordt over enkele weken gepubliceerd.

Wij wensen iedereen een fijne zomer!


30-04-2021

In de negende Klassieke Olympiade Grieks stond het Symposium van Lucianus centraal. In dit werk, waarover meer in het verslag van de finale, wordt een huwelijksdiner beschreven waarbij een aantal filosofen aanwezig is. In de eerste ronde die op de eigen school plaatsvond, kregen de leerlingen 24 vragen over de passage (ongelezen) over de binnenkomst van een niet uitgenodigde filosoof van de Cynische school. De vragen, voor een groot deel meerkeuze, waren van grammaticale, inhoudelijke en cultuurhistorische aard. Op grond van de door de docenten ingestuurde scores werden 52 leerlingen uitgenodigd voor de tweede ronde. Voor deze ronde lazen de leerlingen 96 regels uit het werk, waarin beschreven wordt hoe een niet-uitgenodigde Stoische filosoof een brief laat brengen waarin hij zijn ongenoegen uit, en welke reacties daarvan het gevolg waren.

Gebruikelijk is dat deze ronde centraal wordt afgenomen in januari, wat vanwege de pandemie, dit jaar onmogelijk bleek. Deze tweede ronde werd daarom ook op de eigen school afgenomen en bovendien pas in de tweede week van maart. Mede daardoor namen uiteindelijk 36 leerlingen deel.

Het eerste deel van de tweede ronde bestond uit het beantwoorden van vragen bij de gelezen tekst. Niet alleen grammatica, stijl en de inhoud van de tekst kwam voorbij; ook etymologie maakte deel van de toets: wist u dat de woorden ‘farmaceut’, ‘gynaecoloog’ en ‘xenofobie’ alle een Griekse oorsprong hebben?

Voor het creatieve gedeelte van het examen heeft een deel van de leerlingen beschreven hoe zij de gelezen passage zouden willen verfilmen. Dat leverde ook een aantal mooie tekeningen op. Bij de andere keuzemogelijkheid schreven leerlingen met Lucianus als herkenbaar voorbeeld een 21e-eeuws Symposium, hetgeen een aantal fraaie ruzies over allerlei hedendaagse onderwerpen opleverde.

Uiteindelijk werden op grond van het totaal van de tweede ronde drie kandidaten uitgenodigd voor de finale. Omdat de feestelijke finale in april helaas niet kon doorgaan, hebben de juryleden zich wederom bereid verklaard tot een online-gesprek.

Hieronder volgt hun verslag.

Voor de finale Grieks moesten de drie kandidaten deze keer een passage voorbereiden uit Lucianus’ Symposium, ook bekend onder de titel Lapithen en Centauren. Het werk van Lucianus van Samosata (125-180 n. Chr.) wordt traditioneel gerekend tot de Tweede Sofistiek, de culturele beweging van rondreizende intellectuelen tussen de eerste en derde eeuw n. Chr. Kenmerkend voor deze periode is het nadrukkelijke teruggrijpen op de Griekse literatuur van de archaïsche en klassieke Griekse periode. Lucianus’ Symposium is daarvan een goed voorbeeld. De titel alleen al lijkt te verwijzen naar het beroemde Symposium van Plato. Net als bij Plato portretteert Lucianus een gezelschap van geleerde feestgangers, die intellectueel met elkaar wedijveren. Maar waar het bij Plato allemaal redelijk netjes blijft, daar loopt het bij Lucianus finaal uit de hand. De filosofen van zijn Symposium, die behoren tot verschillende Hellenistische scholen (Stoa, Epicurisme, Cynisme, en de Peripatos) vliegen elkaar letterlijk in de haren, en slaan de schedel in van de bruidegom bij wiens huwelijk zij te gast zijn. Daarnaast vertonen de filosofen grensoverschrijdend gedrag dat in het #MeToo-tijdperk ongenoemd moet blijven. Behalve naar Plato verwijst Lucianus ook naar andere bekende teksten: hij citeert verzen uit Homerus’ Ilias, waardoor de strijd tussen de filosofen een epische kleuring krijgt. En hij citeert verzen die voorkomen aan het slot van verscheidene tragedies van Euripides. Met alle intertextuele allusies creëert Lucianus een absurdistisch theater waarin de filosofen te kijk worden gezet: niet alleen houden zij zich niet aan hun eigen voorschriften (de Stoicijnen beheersen zich allerminst, maar geven zich juist over aan allerlei driften), maar ook blijken zij, ondanks al hun disputen, bar weinig van elkaar te verschillen.

De kandidaten moesten een stuk van de tekst voorvertalen, partikels verklaren en lastige werkwoordsvormen benoemen. Maar ook werden zij uitgedaagd om deze Griekse tekst in de intellectuele en historische context van de Romeinse Keizertijd te interpreteren. Zoals gewoonlijk had de jury ook dit jaar weer twee verrassingen in petto. De kandidaten moesten enkele verzen uit Homerus vertalen, die door Lucianus in zijn Symposium werden aangepast. Hoe konden de verschillen worden verklaard? Daarnaast was er een visuele opdracht: wie kon de beeldengroep identificeren die het fronton van de Zeustempel in Olympia siert? Inderdaad: dit zijn de Lapithen en Centauren. Lucianus vergelijkt het gevecht tussen zijn feestende filosofen namelijk met de beroemde strijd die uitbrak bij het huwelijk van Peirithoös en Hippodameia. Daarbij lijken de filosofen eerder op de barbaarse Centauren dan op de beschaafde Lapithen.

Rest de vraag (ook voor de kandidaten) of deze tekst wel past bij het thema van de Week van de Klassieken 2021, ‘De inclusieve oudheid’. Het antwoord is nee: het gevecht van oude mannen met baarden, die zich zachtgezegd nogal vrouwonvriendelijk gedragen, is weinig verheffend. Maar het antwoord is misschien toch ook ja, zoals enkele kandidaten wisten te vermelden: de schrijver Lucianus kwam zelf uit Syrië en drijft hier de spot met een typisch Grieks verschijnsel, dat ook in de Romeinse Rijk bleef bestaan - het symposium en de twisten van intellectuele praatjesmakers. Deze blik van buiten toont dus op een bepaalde manier wel de enorme diversiteit van de antieke wereld.

Zoals ieder jaar werden de juryleden weer getrakteerd op een drietal mooie gesprekken met interessante kandidaten. Pepijn Neger (Stedelijk Gymnasium Breda) schoof als eerste aan. Hij liet tijdens het interview een grote gevoeligheid zien voor de tekst en de betekenis. Als een erudite fijnproever van het Grieks wist hij veel te vertellen over de politieke en maatschappelijke context van de tekst en legde hij uit hoe Lucianus’ verhaal duidelijk liet zien hoe arbitrair de verschillen tussen de filosofen zijn. De juryleden hadden daar veel waardering voor, net als voor het overduidelijke plezier dat Pepijn aan de tekst beleefd had.
De tweede kandidaat was Emma Vinkenoog (Spinoza Lyceum). Zij had de tekst uitstekend voorbereid en kon sneller door de tekst heen vertalen dan de juryleden konden lezen. Emma bleek een kei in vormleer, en bleek ook met het onverwachte stukje Homerus goed uit de voeten te kunnen. Ook Emma kon het Symposium goed in tijd en plaats situeren, en wist enkele fraaie inhoudelijke en formele overeenkomsten met Plato’s werk te noemen.
Ella Slot (Cygnus Gymnasium) sloot de rij. Zij kon niet alleen foutloos en vlot vertalen, maar maakte vooral indruk met de encyclopedische kennis van zo ongeveer alle realia in de tekst. Bovendien bleek zij in staat een welhaast wetenschappelijke introductie te geven op de Tweede Sofistiek en Lucianus. De juryleden waren daarvan zeer onder de indruk.

Uiteindelijk kwam de jury tot het volgende oordeel:

  1. Ella Slot (Cygnus Gymnasium)
  2. Emma Vinkenoog (Spinoza Lyceum)
  3. Pepijn Neger (Stedelijk Gymnasium Breda

De jury wenst alle kandidaten geluk met hun mooie prestaties en verdiende prijzen!

Casper de Jonge
Hugo Koning

Bij de prijsuitreiking was ook een lid van de Olympiade-commissie aanwezig (Tinka Muthert van de VCN) die de gewonnen bekers via de online kanalen in elk geval alvast kon tonen. We hopen dat de finalisten van 2020 en 2021volgend jaar alsnog naar het RMO kunnen komen om met de jury en de finalisten van 2022 te proosten op hun welverdiende prijzen. 

Zoals gebruikelijk ontvangen de kandidaten een beker, een geldbedrag en een boekenpakket van de Athenaeum Boekhandel in Amsterdam. De wisselbeker zal het komend jaar in Amsterdam blijven staan. Het organisatiecomité zal uitzwermen om een en ander aan de leerlingen uit te reiken. Niet onvermeld mag blijven dat Emma Vinkenoog en Pepijn Neger ook deelnamen aan de finale Latijn.

Het organisatiecomité feliciteert de kandidaten van harte met het behaald resultaat en dankt de beide juryleden voor hun zeer gewaardeerde inzet en de wijze waarop zij nu al voor de 8e keer en voor de 2e keer online de finale vorm hebben geven.


30-04-2021

In de negende Klassieke Olympiade stond Ovidius’ Ars Amatoria centraal. Dit dichtwerk is opgezet in de traditie van de antieke leerdichten, maar met als onderwerp de kunst van het beminnen. In het eerste boek geeft Ovidius de jongens tips hoe ze een meisje van hun keuze kunnen veroveren. In het tweede boek geeft hij adviezen hoe een jongen de relatie kan bestendigen. In het derde boek richt hij zich tot de meisjes en geeft hij hun tips om zo goed mogelijk voor de dag te komen om zo een gewenste jongen te verkrijgen. Zeker in deze tijden een werk dat sommigen de wenkbrauwen doet fronsen; mogelijk was dat ook in de oudheid al het geval en heeft dit werk er mede voor gezorgd dat keizer Augustus Ovidius uit Rome heeft verbannen.

In de eerste ronde die op de eigen school werd afgenomen, kregen de leerlingen een passage waarin Ovidius beschrijft hoe je het gekozen meisje kunt benaderen tijdens haar tocht in een draagstoel of wanneer ze ergens aan het wandelen is. Hierover werden 24 vragen gesteld, voor een groot deel meerkeuze, van grammaticale, inhoudelijke en cultuurhistorische aard.

Op basis van de ingestuurde scores werden 52 leerlingen uitgenodigd voor de tweede ronde. Voor deze ronde lazen deze leerlingen twee passages, samen 102 regels: het eerste deel uit het eerste boek over plaatsen, zoals het theater en het circus, waar een jongen gemakkelijk een geschikt meisje kan vinden en benaderen; het tweede deel uit het derde boek, waarin meisjes tips krijgen voor hun gedrag bij diners en bij het liefdesspel.

Gebruikelijk is dat deze ronde centraal wordt afgenomen in januari, wat vanwege de pandemie dit jaar onmogelijk bleek. Deze tweede ronde werd daarom ook op de eigen school afgenomen en bovendien pas in de tweede week van maart. Mede daardoor namen uiteindelijk 36 leerlingen deel.

In één van de creatieve opdrachten gingen leerlingen aan de slag om een verhaal te schrijven waarin een Romeinse man op zijn minst drie adviezen van Ovidius in praktijk brengt in een levensechte Romeinse setting. Bijzonder was de draai die sommigen aan het verhaal gaven: een jongen die afgepoeierd werd door een meisje dat ook Ovidius had gelezen, één met wie het meisje mee naar buiten ging om hem vervolgens aan haar vriend voor te stellen.

Andere leerlingen kozen voor de opdracht die aansluit bij de metoo-discussies: er wordt op tv een discussie gehouden over de vraag of Ovidius’ werk wel of niet op school of universiteit behandeld mag worden. Hiervoor mochten zij de discussie beschrijven tussen een voor- en tegenstander, wat fraaie staaltjes van retoriek opleverde.

Natuurlijk hebben de leerlingen ook hun kennis van het Latijn laten blijken in een toets over de gelezen tekst. Hierin werden vragen van uiteenlopende soort gesteld, van etymologie tot tekstinterpretatie en van grammatica tot actualiteit.

Uiteindelijk werden op grond van het totaal van de tweede ronde drie kandidaten uitgenodigd voor de finale. Omdat deze feestelijke finale in april helaas niet kon doorgaan, hebben de juryleden zich ook dit jaar bereid verklaard tot een online-gesprek.

Hieronder volgt hun verslag.

Op zaterdagmiddag 10 april 2021 vond de finale plaats van de Klassieke Olympiaden Latijn. Drie excellente kandidaten hadden zich ter voorbereiding verdiept in Ovidius’ Ars Amatoria: Kallista Komdeur van het Stedelijk Gymnasium Johan van Oldebarnevelt te Amersfoort, Pepijn Neger van het Stedelijk Gymnasium te Breda en Emma Vinkenoog van het Spinoza Lyceum te Amsterdam. Elke kandidaat kreeg gedurende een half uur de kans te laten zien wat hij of zij in huis had. De jury, bestaande uit Christoph Pieper van de Universiteit Leiden en Lidewij van Gils van de Universiteit van Amsterdam, was onder de indruk van de inzet en talenten van de drie kandidaten. Kallista was bijzonder goed voorbereid en wist haar gedegen grammaticale kennis goed toe te passen, ook bij een stukje ongeziene vertaling, waar ze zich direct nieuwsgierig en enthousiast aan wijdde. Pepijn maakte indruk met een prachtige voordracht van Ovidius, waarbij hij een onwaarschijnlijk groot gevoel voor metriek en inhoud wist te combineren. Daarnaast toonde hij zich een zelfstandige lezer van Ovidius’ verzen en liet hij zich met zichtbaar plezier verrassen door een nieuwe tekst. Emma gaf een voorbeeldige vertaling van de geselecteerde passage en ze wist metriek en formulering van Ovidius op knappe wijze te verbinden aan een eigen interpretatie. Het lukte haar bovendien de ongeziene passage uit de Remedia Amoris snel en foutloos voor te vertalen. Kortom, de jury heeft een zeer aangename middag doorgebracht met deze geweldige leerlingen en feliciteert graag de finalisten zelf, en hun familie en docenten met het niveau en plezier in Latijn dat zij al zo jong weten te behalen. Kallista behaalde de derde prijs, Pepijn de tweede. De winnares van 2021 is Emma Vinkenoog die we daarmee graag extra gelukwensen.

Bij de prijsuitreiking was ook een lid van de Olympiade-commissie aanwezig (Vera van de Ven van de VCN) die de gewonnen bekers via de online kanalen in elk geval alvast kon tonen. We hopen dat de finalisten van 2020 en 2021volgend jaar alsnog naar het RMO kunnen komen om met de jury en de finalisten van 2022 te proosten op hun welverdiende prijzen.

Zoals gebruikelijk ontvangen de kandidaten een beker, een geldbedrag en een boekenpakket van de Athenaeum Boekhandel in Amsterdam. De wisselbeker zal het komend jaar naar Amsterdam gaan. Het organisatiecomité zal uitzwermen om een en ander aan de leerlingen uit te reiken. Niet onvermeld mag blijven dat Emma Vinkenoog en Pepijn Neger ook deelnamen aan de finale Grieks.

Het organisatiecomité feliciteert de kandidaten van harte met het behaald resultaat en dankt de beide juryleden voor hun zeer gewaardeerde inzet en de wijze waarop zij voor de 2e keer online de finale vorm hebben geven.


12-04-2021

Beste docenten,

Elk schooljaar leggen we alle deelnemende leerlingen nieuwe pensa voor als onderdeel van onze wedstrijden Latijn en Grieks. Deze pensa worden gemaakt voor leerlingen in de vijfde en zesde klas van het gymnasium, maar ook heel goede leerlingen uit de vierde klas kunnen meedoen.  De teksten zijn voorzien van inleiding, aantekeningen en commentaar. Er is geen vastgesteld tijdsbestek waarbinnen de passages gelezen moeten worden, maar voor een deelname aan de tweede ronde (na kwalificatie in ronde 1) adviseren wij de teksten voor begin januari afgerond te hebben.

U als docent nodigen we uit om deze pensa in uw schoolexamens Latijn en Grieks op te nemen. Omdat de Programma's van Toetsing en Afsluiting op sommige scholen een heel specifieke stofomschrijving moeten hebben, hebben we besloten om de onderwerpen voor de auteurs voor de komende jaren te publiceren.

  Grieks Latijn
2021-2022 Hesiodus Suetonius
2022-2023 Aristophanes Horatius' satiren
2023-2024 Xenophon Plinius

In dit schema hebben we rekening gehouden met de vastgestelde examenteksten die de examenkandidaten moeten lezen. Ook houden we er rekening mee dat nogal eens in de vijfde klas een deel van het examenpensum van dat jaar wordt gelezen.

Schooljaar 2021-2022
Momenteel werken de commisieleden aan de volgende passages voor het komend schooljaar:

  • Grieks Hesiodus' Werken en dagen: ronde 2 regel 106-201 en finale regel 213-273
  • Latijn Suetonius Divus Iulius: ronde 2 een selectie uit de capita 31 t/m 82 en finale een selecte uit de capita 1 t/m 30

We streven ernaar de pensa voor 2021-2022 voor de zomervakantie te publiceren op onze website.

De commissie van de Klassieke Olympiaden


11-04-2021

Vol goede moed zijn we in september gestart met de eerste ronde van de Klassieke Olympiaden Latijn en Grieks. 413 enthousiaste deelnemers wierpen zich op de ongeziene passage uit het werk van Ovidius waarin hij tips geeft om een leuk meisje te benaderen. Bij Grieks waren er 274 leerlingen die hun tanden zetten in een ongeziene passage van Lucianus' Symposium, waarin Alcidamas onuitgenodigd op een bruiloftsdiner komt.

We selecteerden vervolgens voor elk van beide talen de 52 beste kandidaten voor de tweede ronde in januari. Niet veel later trad de tweede lockdown in en de rest is geschiedenis. Geheel tegen onze gewoontes in hebben we de leerlingen niet centraal in het land kunnen ontvangen voor de tweede ronde en moesten zij noodgedwongen de opgaven op school maken. Alle werken werden ingescand en gemaild naar de organisatie en vanaf daar ging de beoordeling op de gebruikelijke wijze verder. We kozen de beste drie per taal om die virtueel door universitaire docenten te laten ondervragen. Met dat laatste hadden we tenslotte bij de vorige editie al ervaring opgedaan.

De wedstrijden voor volwassenen kwamen er dit jaar redelijk ongeschonden van af. De vertalingen werden altijd al ingezonden, maar helaas kon ook voor hen de huldiging van de krachtmeting niet plaatsvinden in het Rijksmuseum van Oudheden te Leiden.

Dat wat op zaterdag 10 april had moeten plaatsvinden tijdens De Week van de Klassieken, heeft inmiddels in zeer kleine, digitale kring plaatsgevonden. De winnaars zijn bekend!

Volwassenen Grieks:
Christiaan Caspers (classicus)
Ad van Dun (niet-classicus)
Adriaan Demuynck (aanmoedigingsprijs)

Zie voor meer informatie het juryrapport.

Volwassenen Latijn:
Christiaan Caspers (classicus)
Marieke Graumans (aanmoedigingsprijs)
er is geen prijs uitgereikt aan een niet-classicus

Zie voor meer informatie het juryrapport.

Jongeren Grieks:

  1. Ella Slot (Cygnus Gymnasium, Amsterdam)
  2. Emma Vinkenoog (Spinoza Lyceum, Amsterdam)
  3. Pepijn Neger (Stedelijk Gymnasium, Breda)

Jongeren Latijn:

  1. Emma Vinkenoog (Spinoza Lyceum, Amsterdam)
  2. Pepijn Neger (Stedelijk Gymnasium Breda)
  3. Kallista Komdeur (Stedelijk Gymnasium Johan van Oldebarnevelt, Amersfoort)

De juryrapporten voor de wedstrijden jongeren worden binnenkort gepubliceerd op onze website.

We feliciteren alle winnaars van harte. Zij ontvangen binnenkort hun prijzen per post of via de commissieleden die een bezoek aan de scholen brengen.

Als commissie gaan we - nu enige verlichting van de maatregelen in het vooruitzicht gesteld wordt en de vaccinatie op gang is gekomen - op vetrouwde voet aan de slag met de voorbereidingen voor de editie 2021-2022. Op het programma staan Suetonius voor Latijn en Hesiodus voor Grieks. Binnenkort zullen we de pensumbeschrijvingen voor de komende jaren op onze site publiceren.

De Klassieke Olympiaden zijn een initiatief van de Vrienden van het Gymnasium, Vereniging Classici Nederland en het Nederlands Klassiek Verbond en worden financieel bijgestaan door Addisco Onderwijs, Athenaeum Boekhandel, Eisma Edumedia, Hermaion, Historische Uitgeverij, Labrys Reizen, Primavera Pers, Staal & Roeland, Ta Grammata, Theatergroep Aluin en Uitgeverij P. Speciale dank gaat uit naar het Spinoza Lyceum Amsterdam en het Rijksmuseum van Oudheden voor het beschikbaar stellen van hun ruimtes.